21 Nisan 2019 Pazar - 17:44:38

SON DAKİKA

LONDRA GIDA FUARI

ENİS ÇANLI

18 Mart 2019 Pazartesi | 432 Okunma


17-20 Mart tarihleri arasında Londra'da düzenlenen fuar Türkiye açısından en çok biz Manisalı bağcıları ve işletmeleri ilgilendiriyor.

KURU ÜZÜM VE KADERİ

Özellikle son 10 yılda 2018 yılının son aylarına kadar üzüm işletmelerinin inatçı ve belirleyici tutumu yüzünden, yani "ucuz fiyat-sürümden kazanma" taktiği biz bağcıları perişan etti.

Yüksek işçilik maliyetleri ve “kaçak göçmen-işçi sorunu”, 2010 yılından itibaren ABD’li bağcıların kademeli olarak bağlarını sökmelerine neden oldu. Totalde 200 bin ton üzüm üretimi azaldı. Artık karşımızda bizim kadar üreten(250 bin ton) bir Amerika var. ABD ve Türkiye, tüm dünya üretiminin neredeyse yarısını üretiyor.

ABD sökülen o bağların yerine hemen “bodur badem ağaçları” dikti. “Makineli tarım” ve sıfır işçilik” ile kuru üzüme göre üç katı fazla gelir elde etme potansiyeline ulaştılar. Aşırı artan işçilik ücretleri ve işçi temini bizde de giderek zorlaşıyor. Ne diyelim? Darısı bizimde başımıza!

KURU ÜZÜM DEĞER KAZANDI

Tüm AB ülkelerinde ve ABD’de sadece kek ve pastada kullanılan kuru üzüm, artık daha büyük oranlarda sağlık açısından nişasta bazlı glikoz şurubu yerine, hem de kimyasal dolgular yerine çikolata üretiminde de kullanılıyor. ABD’deki üretim azlığı da eklenince, özellikle “Türk tipi sultanas” üzüme olan talepte çoğaldı. ABD, İngiltere ve Japonya pazarına sattığı “thompson” tipi (bandırmasız) üzüm miktarını kısınca Türkiye’de hem fiyatlar, hem de üzümümüze olan talebi arttırdı. İç piyasadaki yüzde 30’luk rekolte kaybının da etkisiyle fiyatların yukarıya çıkmasına engel olamadılar.

BUNDAN SONRA NE OLABİLİR?

Dış pazarlara "kontratlı üzüm" satışını Şubat sonunda bitiren Türk işletmecilerin şu an ki ihraç fiyatları tonu 2300 dolarlar seviyesinde.

LONDRA GIDA FUARINDA Türk üzümünün 2500 dolar'a satılması test edilecek. Aynı ayar üzüm ABD çıkışlı 2500 dolar. Ama bizim adımız "ucuzcu'ya" çıktığı için sıkıntı yaratıyor.

Olup, olmadığını önümüzdeki haftaya yazarım.

Bu arada, güney yarım kürede 2019 hasadı yapılan G. Afrika, Arjantin ve Şili kuru üzümünün hem kalite, hem de rekolte olarak normalin altında olduğunu söylemeliyim. Yani önümüzdeki sezon bizi zorlayacak başka bir ülke ve üzümü yok! İran ambargosunu da unutmayın! Gram üzüm ihraç edemiyorlar.

YENİ SEZON VE REKOLTE BİLMECESİ

Bu arada bizim tüccar ve işletmeci tayfası da Mart ayı sonunu bekliyor. Malum bağlar uyanacak. Salkım doğuş oranı, don, kırağı zararı olacak mı, yani yeni mahsulün gidişatına bakılacak. Zira daha ihraç edilecek yaklaşık 50 bin ton üzümümüz var.

Yalnız unutmadan hatırlatayım. Bu sene "rekolte tahmini yapacak heyet" kantarın topuzunu kaçırmasın, iyi ayarlasın! 40 bin ton fazla tahmin etmekle biz bağcıyı "enayi" konumuna düşüreyim derken, kendiniz komik duruma düşmeyin!

2019 üretim yılı rekoltesini resmi yayınlamanızdan sonra bende "ABD üzüm enstitüsü Türkiye rekolte tahminini" yayınlayacağım. Bizdeki sapma yüzde 15, onlardaki veri de ise yüzde 2.3. Yutmuyoruz yani!

KURU ÜZÜMDE YENİ TİCARET OYUNU

Ekonomi çarkları tersine çalışmaya başlayınca yüksek seyreden faizlerin yükü, firmaların finans yapısına vurmaya başladı. Yurtiçi piyasalarda nakit ve likidite kullanımı hızla yavaşladı, vadeli işlemlerin payı arttı.

Böyle kriz ortamlarından etkilenmeyenler üretiminin tamamını “ihraç eden firmalar”. Hele hammaddesini Türk lirası ile alıp, ürettiğini dövizle satanlar için işletmecilik ve ticaret yapmak “ballı kaymak”.

VADELİ KURU ÜZÜM TİCARETİ

Serbest ticaretin yazılmamış kuralları da var. Dürüstlük ve yalan söylememek en başta gelir. Kendini akıllı, üreticiyi “salak” yerine koymayacaksın! Nalıncı keseri gibi hep kendine yontmayacaksın! “Nasıl olsa el mecbur, seve, seve bize getirecekler” demeyecek, üreticinin de hakkını vereceksin! Ödemelerde “ayak oyunu” yapmayacaksın!

Hiçbir sermaye kaybı yaşamayan, son 4 yılda üzümden inanılmaz karlar elde eden, sermaye yapıları güçlenen işletmeler 2018-2019 sezonunda baktılar ki rekolte düşük, fiyatta oynamalar yapamıyorlar, bir anda finans yüklerini biz bağcıların sırtına yıkıverdiler? Geçen sezona kadar nakit, en fazla bir haftada parası ödenen üzüme, bu sene 4-6-8 hafta gibi vadeler biçiliyor. Neden ve neye göre?

Tamam, aldın malı, işledin, sardın konteynere, yükledin gemiye, gittiği yerden onay, dövizin havale, kaç gün? 35, 40 gün mü? Sizin cebinize koyduğumuz karların parası ve sermayeniz nerede? Bankada, faizde mi?

AYIP! GÜNAH!

Bizler sizlere zaten üzümümüzü çok kereler ucuza ve siz kendi aranızda nasıl karar aldıysanız o fiyattan sattık. Şimdi sıra “sermayeniz olmamıza mı” geldi?

Vade farkı vermiyorsunuz. Çek, senet hak getire. Üreticiye irsaliye veya kantar çekisi fişi vermekle sanayicilik olmaz! Buna ticarette denmez!

Fırsatçılık yapmayın! Bizler ve sizler “et-tırnak” gibiyiz. Tırnağınızı uzatayım derken etimize batıyor, canımızı acıtıyorsunuz.

Geçen sene 10 kilo üzüm aldık, 5 liradan sattık. Bu sene 6 kilo üzüm aldık 10 liradan sattık. Girdilerimize bir sürü zam yapıldı. Hepinizi toplasak 10 kişisiniz. 50 bin aile her sene size mi çalışacağız? Bakın, bu sene sadece gübre fiyatı iki katına çıktı.

Sizin için başka ne yapalım? Zaten üzüm işçilerinden yıldık, usandık, bıktık. Patron biz miyiz, onlar mı, anlamadık! Kendi malımızla, kendi bağımızda azar işitir hale geldik. Bugün alternatif ürün bulunsa herkes bağlarını sökecek!

Yapmayın! Gerçekten ayıp!

Çayın taşı ile çayın kuşunu avlamak!

Sizlere yakıştıramıyoruz!

 

ENİS ÇANLI

18 Mart 2019 Pazartesi | 432 Okunma

Site'de Ara

Köşe Yazarları

  • En Son Haberler

ÖĞRENCİLER ‘YANIK ÜLKE'DE ÇÖP TOPLADI
GÜNDEM
Manisa'nın Kula ilçesinde UNESCO tarafından Global Jeopark alanı olarak tescillenen bölgede ortaokul öğrencileri temizlik yaptı
21.4.2019

3

MASKİ'DEN MURADİYE'DE YOĞUN MESAİ
GÜNDEM
MASKİ Genel Müdürlüğü, Yunusemre ilçesine bağlı Muradiye Mahallesi'nde imara yeni açılan sokaklarda başladığı 1 kilometrelik kanalizasyon hattı döşeme çalışmasını tamamladı.
21.4.2019

3

KULA'DA BAKIMA MUHTAÇ ŞAHSA YARDIM ELİ
GÜNDEM
Manisa'nın Kula ilçesinde bakıma muhtaç halde sokakta yaşayan yaşlı kişi belediyenin girişimiyle rehabilitasyon merkezine yerleştirildi.
21.4.2019

4

Anket

Manisa Olay Gazetesi'nin yeni web sitesini beğendiniz mi?
Çok beğendim
Beğendim
Beğenmedim
Hiç beğenmedim
cengiz ergün
manisa haberleri
manisa büyükşehir belediyesi
manisa'da kavga
manisa seçim sonuçları
cengiz ergün
manisa haberleri
manisa büyükşehir belediyesi
manisa'da kavga
manisa seçim sonuçları
cengiz ergün
manisa haberleri
manisa büyükşehir belediyesi

Künye      Reklam      İletişim      Yasal Uyarılar     

© Copyright 2015 Manisa Olay Gazetesi
Metinleri ve görsellerin izinsiz kullanılması yasaktır.

Tasarım & Uygulama : LMD Networks